an dem der Mond verhüllt ist? Sage: Das ist Rosch Haschana. Und es steht geschrieben: „Denn eine Satzung für Israel ist es, ein Recht des Gottes Jakobs“ (Ps 81,5).
שהחדש מתכסה בו הוי אומר זה ר"ה וכתיב (תהלים פא, ה) כי חק לישראל הוא משפט לאלהי יעקב
Rosch Haschana 8b ראש השנה
Aufbau der Debatte:Baraita 2Frage 2
Automatisch anhand der einleitenden Formeln erkannt. Unterstrichene Begriffe und Namen öffnen eine Erklärung.
Die Rabbanan lehrten: „Denn eine Satzung für Israel ist es, ein Recht des Gottes Jakobs“ – das lehrt, dass das obere Gericht nicht zu Gericht sitzt, bevor das untere Gericht den Neumond geheiligt hat.
ת"ר כי חק לישראל הוא משפט לאלהי יעקב מלמד שאין ב"ד של מעלה נכנסין לדין אא"כ קידשו ב"ד של מטה את החדש
Es wurde anderweitig gelehrt: „Denn eine Satzung für Israel ist es“ – ich hätte nur für Israel; woher für die Völker der Welt? Die Schrift sagt lehrend: „ein Recht des Gottes Jakobs“. Wenn so, was lehrt die Schrift mit „denn eine Satzung für Israel ist es“? Das lehrt, dass Israel zuerst vor Gericht tritt.
תניא אידך כי חק לישראל הוא אין לי אלא לישראל לאומות העולם מנין ת"ל משפט לאלהי יעקב א"כ מה ת"ל כי חק לישראל מלמד שישראל נכנסין תחילה לדין
Wie Raw Chisda, denn Raw Chisda sagte: Ein König und eine Gemeinde – der König tritt zuerst vor Gericht, denn es heißt: „das Recht seines Knechtes und das Recht seines Volkes“ (1 Kön 8,59).
כדרב חסדא דאמר רב חסדא מלך וציבור מלך נכנס תחילה לדין שנאמר (מלכים א ח, נט) משפט עבדו ומשפט עמו
Was ist der Grund? Wenn du willst, sage: Es ist nicht schicklich, dass der König draußen steht. Und wenn du willst, sage: Bevor der glühende Zorn anwächst.
מאי טעמא אי בעית אימא לאו אורח ארעא למיקם מלכא אבראי ואיבעית אימא מקמי דליפוש חרון אף:
„Und für die Schmitta-Jahre.“ Woher haben wir das? Denn es steht geschrieben: „Und im siebten Jahr soll ein Schabbat der Ruhe für das Land sein“ (Lev 25,4); und man lernt „Jahr“ – „Jahr“ vom Tischri, denn es steht geschrieben: „Vom Anfang des Jahres“ (Dtn 11,12).
ולשמיטין: מנלן דכתיב (ויקרא כה, ד) ובשנה השביעית שבת שבתון יהיה לארץ וגמר שנה שנה מתשרי דכתיב (דברים יא, יב) מראשית השנה
Dann soll man doch „Jahr“ – „Jahr“ vom Nissan lernen, denn es steht geschrieben: „Der erste sei er euch unter den Monaten des Jahres“ (Ex 12,2)! – Man folgert ein Jahr, bei dem keine Monate erwähnt sind, von einem Jahr, bei dem keine Monate erwähnt sind, und man folgert nicht ein Jahr, bei dem keine Monate erwähnt sind, von einem Jahr, bei dem Monate erwähnt sind.
ולגמור שנה שנה מניסן דכתיב (שמות יב, ב) ראשון הוא לכם לחדשי השנה דנין שנה שאין עמה חדשים משנה שאין עמה חדשים ואין דנין שנה שאין עמה חדשים משנה שיש עמה חדשים:
„Und für die Jobeljahre.“ Sind die Jobeljahre [etwa] am ersten Tischri? Die Jobeljahre sind doch am zehnten Tischri, denn es steht geschrieben: „Am Tag der Sühne sollt ihr das Schofar ertönen lassen“ (Lev 25,9)!
וליובלות: יובלות באחד בתשרי הוא יובלות בי' בתשרי הוא דכתיב (ויקרא כה, ט) ביום הכפורים תעבירו שופר
Wer ist das? Das ist Rabbi Jischmael, der Sohn des Rabbi Jochanan ben Beroka, denn es wurde gelehrt: „Und ihr sollt das fünfzigste Jahr heiligen“ (Lev 25,10) – was lehrt die Schrift damit? Da gesagt wird „am Tag der Sühne“, könnte man meinen, es werde erst von Jom Kippur an geheiligt; die Schrift sagt lehrend: „Und ihr sollt das fünfzigste Jahr heiligen“ – das lehrt, dass es von seinem Beginn an fortlaufend geheiligt wird.
הא מני רבי ישמעאל בנו של רבי יוחנן בן ברוקא היא דתניא (ויקרא כה, י) וקדשתם את שנת החמשים שנה מה ת"ל לפי שנאמר ביוה"כ יכול לא תהא מתקדשת אלא מיוה"כ ואילך ת"ל וקדשתם את שנת החמשים מלמד שמתקדשת והולכת מתחילתה
Von hier aus sagte Rabbi Jischmael, der Sohn des Rabbi Jochanan ben Beroka: Von Rosch Haschana bis Jom Kippur wurden die Sklaven weder zu ihren Häusern entlassen noch waren sie ihren Herren dienstbar, sondern sie aßen und tranken und freuten sich, mit ihren Kränzen auf ihren Häuptern. Sobald Jom Kippur kam, ließ das Gericht das Schofar blasen, die Sklaven wurden zu ihren Häusern entlassen, und die Felder kehrten zu ihren Besitzern zurück.
מכאן אמר ר' ישמעאל בנו של ר' יוחנן בן ברוקא מר"ה עד יוה"כ לא היו עבדים נפטרין לבתיהן ולא משתעבדין לאדוניהם אלא אוכלין ושותין ושמחין ועטרותיהן בראשיהן כיון שהגיע יוה"כ תקעו ב"ד בשופר נפטרו עבדים לבתיהן ושדות חוזרות לבעליהן
Und die Rabbanan? Jahre heiligst du, aber Monate heiligst du nicht.
ורבנן שנים אתה מקדש ואי אתה מקדש חדשים
Es wurde anderweitig gelehrt: „Ein Jobeljahr ist es“ – was lehrt die Schrift damit? Da gesagt wird: „Und ihr sollt das fünfzigste Jahr heiligen“, könnte man meinen: Wie es von seinem Beginn an fortlaufend geheiligt wird, so wird es auch an seinem Ende fortlaufend geheiligt – und wundere dich nicht, denn man fügt ja vom Profanen zum Heiligen hinzu; die Schrift sagt lehrend: „Ein Jobeljahr ist es, das fünfzigste Jahr“ (Lev 25,11) – das fünfzigste Jahr heiligst du, aber das einundfünfzigste Jahr heiligst du nicht.
תניא אידך יובל היא מה תלמוד לומר לפי שנאמר וקדשתם את שנת החמשים יכול כשם שמתקדשת והולכת מתחילתה כך מתקדשת והולכת בסופה ואל תתמה שהרי מוסיפין מחול על קדש תלמוד לומר (ויקרא כה, יא) יובל היא שנת החמשים שנת החמשים אתה מקדש ואי אתה מקדש שנת החמשים ואחת
Original: Rosh Hashanah 8b auf Sefaria, Version „Wikisource Talmud Bavli“ (hebräisches Wikisource), Lizenz CC BY-SA. Das Original wird inhaltlich unverändert übernommen und nur in Segmente geteilt. Die deutsche Übersetzung ist ein abgeleitetes, maschinell (Modell Claude) erstelltes Werk und steht unter der Lizenz CC BY-SA 4.0.
Original mit Vokalzeichen (Kästchen „Mit Vokalzeichen“): Vokalisierung von Sefaria, Fassung „William Davidson Edition – Vocalized Aramaic“ (Koren), Lizenz CC BY-NC 4.0, dem hiesigen Original zugeordnet.