Die Entscheidung eines Dritten entscheidet nicht.
אין הכרעת שלישית מכרעת
Pessachim 21a פסחים
Aufbau der Debatte:Mischna 1
Automatisch anhand der einleitenden Formeln erkannt. Unterstrichene Begriffe und Namen öffnen eine Erklärung.
Rabbi Jose bar Chanina sagte: Die Meinungsverschiedenheit [betrifft den Fall], dass es in weniger als hundert Sea unreinen Nichtgeheiligten fiel.
אמר ר' יוסי בר' חנינא מחלוקת שנפלה לפחות ממאה סאה חולין טמאין
Fiel es aber in hundert [Sea] unreinen Nichtgeheiligten, so [gilt] nach aller Ansicht: Es soll hinabfließen und unrein werden, man soll es aber nicht mit der Hand unrein machen.
אבל נפלה למאה חולין טמאין דברי הכל תרד ותטמא ואל יטמאנה ביד
So wird auch gelehrt: Ein Fass, das in der oberen Kelter zerbrach, und darunter sind hundert [Sea] unreinen Nichtgeheiligten – Rabbi Elieser stimmt Rabbi Jehoschua zu, dass man, wenn man daraus ein Viertel [Log] in Reinheit retten kann, es retten soll; wenn aber nicht, soll es hinabfließen und unrein werden, man soll es aber nicht mit der Hand unrein machen.
תניא נמי הכי חבית שנשברה בגת העליונה ותחתיה מאה חולין טמאין מודה רבי אליעזר לרבי יהושע שאם יכול להציל ממנה רביעית בטהרה יציל ואם לאו תרד ותטמא ואל יטמאנה ביד
Dieses „Rabbi Elieser stimmt Rabbi Jehoschua zu“ – es hätte heißen müssen: „Rabbi Jehoschua stimmt Rabbi Elieser zu“! Rawa sagte: Kehre es um.
האי מודה רבי אליעזר לרבי יהושע מודה רבי יהושע לר' אליעזר מיבעי ליה אמר רבא איפוך
Raw Huna, der Sohn von Raw Jehoschua, sagte: Tatsächlich kehre es nicht um. Womit haben wir es hier zu tun? Mit einem Gefäß, dessen Inneres rein und dessen Rückseite unrein ist. Man könnte meinen, wir sollten verordnen, [weil] vielleicht seine Rückseite die Teruma berührt; daher lehrt er uns [dies].
רב הונא בריה דרב יהושע אמר לעולם לא תיפוך הכא במאי עסקינן בכלי שתוכו טהור וגבו טמא מהו דתימא ניגזור דילמא נגע גבו בתרומה קמ"ל:
Wir kehren zu dir zurück, [Kapitel] „Am Abend des Vierzehnten“.
הדרן עלך אור לארבעה עשר
MISCHNA: Solange es erlaubt ist, [Gesäuertes] zu essen, gibt man es dem Vieh, dem Wild und den Vögeln zu fressen, verkauft es einem Nichtjuden, und der Genuss davon ist erlaubt. Ist seine Zeit vorüber, ist der Genuss davon verboten, und man darf damit weder Ofen noch Herd heizen. Rabbi Jehuda sagt: Die Fortschaffung des Gesäuerten geschieht nur durch Verbrennen. Und die Weisen sagen: Man kann es auch zerbröckeln und in den Wind streuen oder ins Meer werfen.
מתני׳ כל שעה שמותר לאכול מאכיל לבהמה לחיה ולעופות ומוכר לנכרי ומותר בהנאתו עבר זמנו אסור בהנאתו ולא יסיק בו תנור וכירים ר' יהודה אומר אין ביעור חמץ אלא שריפה וחכמים אומרים אף מפרר וזורה לרוח או מטיל לים:
GEMARA: „Solange es erlaubt ist zu essen, gibt man zu fressen“ – folglich: Solange es nicht erlaubt ist zu essen, gibt man nicht zu fressen. Sollen wir sagen, unsere Mischna sei nicht nach Rabbi Jehuda? Denn wenn [sie nach] Rabbi Jehuda [wäre], gibt es doch die fünfte [Stunde], in der man nicht isst, aber zu fressen gibt. Denn wir haben gelernt: Rabbi Meir sagt: Man isst die ganze fünfte [Stunde] und verbrennt zu Beginn der sechsten. Rabbi Jehuda sagt: Man isst die ganze vierte, lässt [es] die ganze fünfte in der Schwebe und verbrennt zu Beginn der sechsten.
גמ׳ כל שעה שמותר לאכול מאכיל הא כל שעה שאינו מותר לאכול אינו מאכיל לימא מתני' דלא כר' יהודה דאי ר' יהודה הא איכא חמש דאינו אוכל ומאכיל דתנן ר' מאיר אומר אוכלין כל חמש ושורפין בתחלת שש רבי יהודה אומר אוכלין כל ארבע ותולין כל חמש ושורפין בתחלת שש
Und was dann? Es ist Rabbi Meir? Dieses „Solange es erlaubt ist zu essen, gibt man zu fressen“ – es hätte heißen müssen: „Solange man isst, gibt man zu fressen“!
ואלא מאי ר' מאיר היא האי כל שעה שמותר לאכול מאכיל כל שעה שאוכל מאכיל מיבעי ליה
Rabba bar Ulla sagte: Unsere Mischna ist [nach] Rabban Gamliel, denn wir haben gelernt: Rabban Gamliel sagt: Nichtgeheiligtes wird die ganze vierte [Stunde] gegessen, Teruma die ganze fünfte, und man verbrennt zu Beginn der sechsten. Und so meint er es: Solange es dem Kohen erlaubt ist, Teruma zu essen, gibt der Israelit Nichtgeheiligtes dem Vieh, dem Wild und den Vögeln zu fressen.
אמר רבה בר עולא מתניתין רבן גמליאל היא דתנן רבן גמליאל אומר חולין נאכלין כל ארבע תרומה כל חמש ושורפין בתחלת שש והכי קאמר כל שעה שמותר לאכול כהן בתרומה ישראל מאכיל חולין לבהמה לחיה ולעופות
Wozu muss er Vieh lehren, wozu muss er Wild lehren? Es ist nötig. Denn hätte er [nur] Vieh gelehrt – weil man es, wenn es etwas übrig lässt, sieht; aber Wild, das, wenn es etwas übrig lässt, es versteckt – sage ich, nicht.
למה לי למיתנא בהמה למה לי למיתנא חיה צריכא דאי תנא בהמה דאי משיירא חזי לה אבל חיה דאי משיירא קמצנעא לה אימא לא
Und hätte er [nur] Wild gelehrt – weil es, wenn es etwas übrig lässt, es jedenfalls versteckt; aber Vieh lässt manchmal etwas übrig, und man denkt nicht daran und übertritt [dadurch] „es soll nicht gesehen werden“ und „es soll nicht gefunden werden“ – sage ich, nicht. [Daher] ist es nötig.
ואי תנא חיה משום דאי משיירא מיהת מצנעא אבל בהמה זימנין דמשיירא ולא מסיק אדעתיה וקאי עליה בבל יראה ובבל ימצא אימא לא צריכא
Wozu brauche ich Vögel? Da er Vieh und Wild lehrte, lehrte er auch Vögel.
עופות ל"ל איידי דתנא בהמה וחיה תנא נמי עופות:
„Und man verkauft es einem Nichtjuden.“ Das ist doch selbstverständlich! – Um [die Ansicht] dieses Tanna auszuschließen, denn es wird gelehrt: Bet Schammai sagen: Ein Mensch darf sein Gesäuertes einem Nichtjuden nur verkaufen, wenn er von ihm weiß, dass es vor Pessach aufgebraucht wird. Und Bet Hillel sagen: Solange es erlaubt ist zu essen, ist es erlaubt zu verkaufen.
ומוכרו לנכרי: פשיטא לאפוקי מהאי תנא דתניא ב"ש אומרים לא ימכור אדם חמצו לנכרי אא"כ יודע בו שיכלה קודם פסח וב"ה אומרים כל שעה שמותר לאכול מותר למכור
Original: Pesachim 21a auf Sefaria, Version „Wikisource Talmud Bavli“ (hebräisches Wikisource), Lizenz CC BY-SA. Das Original wird inhaltlich unverändert übernommen und nur in Segmente geteilt. Die deutsche Übersetzung ist ein abgeleitetes, maschinell (Modell Claude) erstelltes Werk und steht unter der Lizenz CC BY-SA 4.0.
Original mit Vokalzeichen (Kästchen „Mit Vokalzeichen“): Vokalisierung von Sefaria, Fassung „William Davidson Edition – Vocalized Aramaic“ (Koren), Lizenz CC BY-NC 4.0, dem hiesigen Original zugeordnet.